Giua mua thu Ha Noi nho Trinh Cong Son

Giữa mùa thu Hà Nội nhớ Trịnh Công Sơn

(CATP) Hiện Hà Nội đang vào thu với “đặc sảnâ€� là hoa sữa nồng nàn và hương cốm dịu ngọt. Tiết trời đẹp nhất trong năm ở thủ đô hòa bình với bầu trời trong veo, cùng gió heo may lúc tinh mơ hoặc khi bóng chiều ngả tối là vẻ đẹp lãng mạn vô tận đã “đi vàoâ€� nhiều ca khúc. Mỗi lần ra Bắc vào mùa này, tôi lại nhớ đến người nhạc sĩ tài hoa Trịnh Công Sơn với ca khúc Nhớ mùa thu Hà Nội.

So với Sài Gòn thì Hà Nội vẫn giữ được những nét cổ kính đáng yêu với những hàng cây sấu, cây cơm nguội... bên cạnh đó là bao ngôi nhà ngói đã ngả màu phong sương. Mùa thu tới, lá vàng lìa cành sau một cơn gió thoảng, rơi xào xạc trên nhiều góc phố làm lòng ai xuyến xao. Trong những ngõ nhỏ là các bà, các chị kĩu kịt gánh quà như thời bao cấp. Dưới “lăng kínhâ€� của Trịnh Công Sơn, tất cả đã tạo thành những giai điệu mà bao hàm cả hình ảnh và âm thanh: Hà Nội mùa thu/Cây cơm nguội vàng, cây bàng lá đỏ nằm kề bên nhau/Phố xưa nhà cổ, mái ngói thâm nâu/Hà Nội mùa thu, mùa thu Hà Nội/Mùa hoa sữa về thơm từng ngọn gió/Mùa cốm xanh về, thơm bàn tay nhỏ...

Không gian của bài hát và cũng là của Hà Nội được mở rộng về phía hồ Tây với “màu sương thương nhớâ€� cùng cánh chim sâm cầm “vỗ cánh mặt trờiâ€�... Chất trữ tình, tình yêu bâng quơ của một chàng trai đã được lồng vào cuối bài hát như một câu hỏi mở: Hà Nội mùa thu đi giữa mọi người/Lòng như thầm hỏi, tôi đang nhớ ai... Bài hát khép lại với bản hòa âm tuyệt diệu, ngọt ngào và sâu lắng trong lòng cố nhân. Người nghe vẫn không muốn rời xa từng ca từ có trộn lẫn cả thi, ca, nhạc, họa. Thật ít nhạc sĩ làm được chuyện này...

Chính nhờ ngôn từ dạt dào cảm xúc của bài hát này mà rất nhiều người, trong đó có cả tôi, luôn yêu Hà Nội để rồi có một dịp nào đó phải ra tận đất Thăng Long nghìn năm văn hiến để thỏa sự tò mò, để khám phá những gì mà người nhạc sĩ tài hoa kia đã cảm nhận gần 30 năm trước. Và quả thật, Trịnh Công Sơn đã có những góc nhìn tinh tế khi đưa vào lời ca tiếng hát từng hình ảnh, từng âm đời vọng lại của Hà Nội như những thước phim quay chậm.

Trước ca khúc này, người nhạc sĩ gốc Huế đã quá nổi tiếng với: Ngày mai em đi, biển nhớ tên em gọi về... Trời cao níu bước Sơn Khê... (bài Biển nhớ, được sáng tác tại TP. Quy Nhơn khi ông 23 tuổi, là sinh viên của đại học sư phạm Quy Nhơn một thời). Rồi sau Nhớ mùa thu Hà Nội, ông lại cho ra đời những ca khúc dạt dào tình yêu thương khác như: Mỗi ngày tôi chọn một niềm vui, Em còn nhớ hay em đã quên, Huyền thoại mẹ...

Trở về Sài Gòn, tôi lại đi ngang qua con hẻm nhỏ, chính xác là hẻm 47C, đường Phạm Ngọc Thạch, Q3, nơi Trịnh Công Sơn đã từng sinh sống trong một căn biệt thự nhỏ, muốn được uống một ly cà phê đá ở lối vào hẻm, thèm được nhìn lá rơi và để cho tiết trời mát mẻ luồn qua cánh tay như ông đã “tự tìnhâ€� trong Nhớ mùa thu Hà Nội...